Мазмұны:
Кредиторды анықтау
Несие беру шарттарымен танысу
Құжаттарды жинау
Қарыз сомасы мен мерзімін айқындау
Ақша алу тәсілін таңдау
Шарт жасасу
Қолхат жасау
Бүгінгі таңда тұтынушылардың ақшаны қарызға алудың көптеген жолдары бар: банктік несие, МҚҰ қарыз алу немесе жеке тұлғаға жүгіну. Әрбір тәсілдің өз артықшылықтары мен кемшіліктері бар. Әдетте адамдар жеке тұлғаларға ақша сұрау үшін жүгінуге күмәнданады, өйткені тәуекелдер үлкен. Бірақ тұтастай алғанда, құжаттар дұрыс рәсімделген жағдайда, мәміленің екінші жағы да қорғалады. Есесіне жеке тұлға ақшаны қарызға тез, қажетсіз құжаттарсыз және қолайлы шарттармен бере алады. Ақшаны тиімді шарттарда қарызға алу үшін жеке тұлғадан алдын ала төлемсіз қарыз алу үшін 7 қарапайым қадамды орындау қажет. Бұл жағдайда кепіл мен кепілгерлер талап етілмейді, ал несиені кез келген мақсатқа жұмсауға болады.
Кредиторды анықтау
Біріншіден, қолхатпен ақша беретін жеке тұлғалардың әртүрлі ұсыныстарын зерттеу керек. Интернеттегі хабарландыруларға абай болыңыз: жеке қарыз берушілердің атынан жиі алаяқтар әрекет етеді. Ақша бермес бұрын «сақтандыру», «комиссия» немесе «тексеру» үшін төлем сұраса — бұл алаяқтық. ҚНРДА лицензиясы бар МҚҰ-ға жүгінген сенімдірек: лицензияны тізілімнен тексеруге болады.
Қолданылатын ставкалардың мәндеріне назар аудару қажет. Артық төлем соларға байланысты. Пайыз неғұрлым жоғары болса, соғұрлым көп қайтаруға тура келеді. Сондықтан, әлеуетті несие берушіні таңдағанда, мұндай нюанс туралы ұмытпаңыз.
Бірақ тым төмен ставкалар да сұрақтар тудыруы керек, өйткені пайыздар несие берушінің кірісі болып табылады және ешкім шығынға ұшырағысы келмейді.
Орташа, шамамен банктерде немесе МҚҰ, нарықтық пайыздарға назар аударған дұрыс.
Несие беру шарттарымен танысу
Жеке несие берушілер қарыз алушыларға жоғары талаптар қоймайды. Республика аумағында тұрақты тіркелген кәмелетке толған қазақстандық болу жеткілікті.
Жеке қарыз беруші табыс пен кредиттік тарихты тексермеуі мүмкін, бірақ мұндай қарыз әдетте қымбатырақ әрі тәуекелдірек: жеке тұлғада лицензия жоқ, ал шарт талаптарын сізден басқа ешкім тексермейді. Банктер мен МҚҰ кредиттік тарих пен борыштық жүктемені бағалауға міндетті — бұл қарыз алушыны шамадан тыс қарыздан қорғайды.
Құжаттарды жинау
Жеке несие алудың артықшылықтарының бірі – ең аз құжаттар пакеті. Сізге жеке басыңызды, жасыңызды және азаматтығыңызды растау үшін тек жеке куәлік қажет. Кепіл, сондай-ақ үшінші тұлғалардың кепілгерлігімен қатар табыс туралы анықтама талап етілмейді. Сондықтан ақша мәселесін шешудің мұндай тәсілі өтініш берушінің жұмысының болуына қарамастан көптеген тұтынушылар үшін қолжетімді.
Қарыз сомасы мен мерзімін айқындау
Қарыз алушы жеке тұлғадан қанша және қандай мерзімге қарыз алуды өзі таңдайды. Бұл ретте, қарыз қаражатын беру үшін пайыздар есептелетінін түсіну маңызды. Артық төлем жоғары болуы мүмкін, сондықтан кредит берудің осы әдісімен ұзақ мерзімге үлкен соманы алу тиімсіз. Ірі несие алу үшін банкке жүгінген дұрыс.
Ақша алу тәсілін таңдау
Жеке қарыздар қолма-қол ақшамен немесе карточкаға аудару арқылы беріледі. Несие алудың екінші әдісін таңдаған кезде кредит берушіге ақша аудару туралы мәліметтерді хабарлау қажет. Бұл жағдайда қателеспеу маңызды, әйтпесе қарыз дұрыс аударылмайды.
Шарт жасасу
Кредитор мен қарыз алушы арасындағы мәміле шарт жасасу арқылы ресімделеді. Келісімде несие берудің барлық шарттары, соның ішінде:
- несие сомасы мен мерзімі;
- пайыздық мөлшерлеме мәні;
- екі тараптың жеке куәлік деректері;
- төлем мерзімін өткізіп алғаны үшін айыппұлдар қарастырылған ба;
- қарызды алу және қайтару тәсілдері;
- форс-мажор кезіндегі әрекеттер ашылып жазылады.
Жеке тұлғадан қарыз алу шартында болуы тиіс тармақтардың толық тізбесі ҚР АК 725-1-бабында келтірілген. Осы бап бойынша жеке тұлғаға қарыз тек теңгемен беріледі; шартта жылдық тиімді сыйақы мөлшерлемесі (ЖТСМ) міндетті түрде көрсетіледі және ол 100%-дан аспауы тиіс; мерзімі өткен әр күн үшін тұрақсыздық айыбы 0,5%-дан, ал жылына қарыз сомасының 10%-ынан аспайды; негізгі қарыздан басқа барлық төлемдер жиынтығында берілген қарыз сомасынан аспауы керек. Бұл талаптарға сәйкес келмейтін шарт маңызсыз болып табылады.
Шартпен қол қойылғанға дейін танысу өте маңызды. Бұл несиені қайтару кезінде түсініспеушіліктер мен даулы жағдайларды болдырмауға мүмкіндік береді.
Артық төлемді есептеп, қарыздың толық құны (есептелген пайыздарды ескере отырып) сізге сәйкес келген жағдайда ғана келісімге қол қойған жөн.
Маңызды ақпарат: заң бойынша шартты шетел валютасында жасасуға болмайды.
Қолхат жасау
Ақша келісім жасалғаннан кейін бірден беріледі. Қарызға берілген қаражатты кез келген мақсаттарға, оларды кредитормен келіспей жұмсауға болады.
Бұл ретте қарыз алушы ақшаны алғаны туралы қолхат жасап, онда кредит бойынша соманы, мерзімді, ставканы, сондай-ақ өзінің жеке куәлік деректерін көрсетіп, оны қарыз берушіге беруге тиіс. Қолхат ақшаның берілгенін растайды, сондықтан оны тек нақты алынған сомаға жазыңыз.
Шұғыл түрде қосымша қаржы қажет болған кезде, ағымдағы мәселелерді шешу үшін жеке тұлғадан қажетті соманы алуға болады. Бұл ретте жеке инвестордан алдын ала төлемсіз қарыз алу үшін 7 қарапайым қадамды орындау қажет. Бірақ алдымен ҚНРДА лицензиясы бар МҚҰ шарттарын салыстырыңыз: олардың мөлшерлемесі заңмен шектелген, ал кредиттік тарих пен борыштық жүктеме міндетті түрде тексеріледі.
